ภิกษุสันดานกา
ป็นข่าวกันครึกโครมตามหน้าหนังสือพิมพ์และ โทรทัศน์ทีเดียว กับภาพงานศิลปะ “ภิกษุสันดานกา” รางวัลชนะเลิศอันดับหนึ่ง ศิลปกรรมแห่งชาติ ผลงานของ อ.อนุพงษ์ จันทร ภาควิชาวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากร
พระภิกษุและฆราวาสบางกลุ่มถึงกับออกมา ประท้วง และยื่นข้อเสนอในการถอดถอน ยุติการแสดงงานชิ้นนี้ รวมไปถึงการดำเนินการทางกฎหมายต่อศิลปินผู้วาดภาพ เนื่องจากประเด็นที่คิดว่าภาพเขียนชิ้นนี้ดูหมิ่น และทำให้พระสงฆ์เสื่อมเสีย รวมถึงความไม่เหมาะสมกับเมืองไทยที่เป็นเมืองพุทธศาสนา
ถือเป็นการเหมาะสมหรือไม่ กับการดำเนินการของภิกษุเหล่านี้?
นานมาแล้ว บทธรรมได้ถูกถ่ายทอด ในรูปแบบของภาพเขียนที่แฝงไว้ด้วยปริศนาธรรม ผู้ศึกษาธรรมะจักต้องพินิจพิเคราะห์เจตนาของภาพเขียน ที่ผู้วาดได้สอดแก่นคำสอนของธรรมะไว้ แล้วนำมาปฏิบัติตาม ดังที่ท่านพุทธทาสภิกขุได้เคยกล่าวเกี่ยวกับการศึกษาธรรมจากภาพว่า
“… การศึกษาธรรมจากภาพนั้น ในชั้นแรกที่สุด จะต้องดูให้ออกเสียก่อน ว่ามันเป็นภาพอะไร หรือเขามุ่งหมายที่จะเขียนภาพอะไรนั่นเอง ในชั้นที่สอง จะต้องพินิจพิจารณาจนเข้าใจความหมายของภาพนั้นๆ ว่ามุ่งจะแสดงอะไรโดยแท้จริงถึงที่สุด และในขั้นที่สาม ซึ่งควรจะเป็นขั้นสุดท้ายนั้น คือ การน้อมเอาภาวะแห่งความหมายนั้นมาสู่จิต หรือภาวะของตัวเราเอง, ที่กำลังเป็นอยู่จริง ซึ่งอาจจะถึงกับสะดุ้ง เพราะภาพนั้นได้ด่าเรา สอนเรา ล้อเรา ถึงขนาดที่เกิดการเปลี่ยนแปลงขึ้นในสันดานของเรา ซึ่งหมายความว่ามันได้ช่วยชำระชะล้างกิเลสของเราได้ไม่น้อยทีเดียว…”
เนื้อหาในพระไตรปิฏก คำสอนของพระพุทธเจ้า ก็มีคำสอน คำอธิบายเกี่ยวกับพระภิกษุลามกไว้ถึง 10 อย่าง ใช้เป็นเครื่องชี้วัดสำหรับฆราวาส ว่าภิกษุที่เรากราบไว้นั้นเป็นภิกษุดีหรือลามก
“…ภิกษุทั้งหลาย! ภิกษุลามกก็เช่นเดียวกับกานี้แหละ เป็นคนประกอบด้วยอสัทธรรม ๑๐ ประการ ๑๐ ประการอะไรกันเล่า? ๑๐ ประการ คือ ๑. ภิกษุลามก เป็นคนทำลายความดี ๒. ภิกษุลามก เป็นคนคะนอง ๓. ภิกษุลามก เป็นคนทะเยอทะยาน ๔. ภิกษุลามก เป็นคนกินจุ ๕. ภิกษุลามก เป็นคนหยาบคาย ๖. ภิกษุลามก เป็นคนไม่กรุณาปราณี ๗. ภิกษุลามก เป็นคนต่ำช้า ๘. ภิกษุลามก เป็นคนพูดเสียงอึง ๙. ภิกษุลามก เป็นคนปล่อยสติ ๑๐. ภิกษุลามก เป็นคนสะสมของกิน
ภิกษุทั้งหลาย! ภิกษุลามกเป็นคนประกอบด้วยอสัทธรรมสิบประการเหล่านี้ แล …”
จะเห็นว่าภาพ “ภิกษุสันดานกา” จิตรกรต้องการสื่อถึงคำสอนของพระพุทธเจ้า เกี่ยวกับภิกษุที่ไม่ดี ไม่ได้มีเจตนาจะลบหลู่ภิกษุที่ปฏิบัตดี ปฏิบัติชอบเลย
การออกมาประท้วงครั้งนี้โดยภิกษุบางกลุ่ม แสดงให้เราเห็นว่า หลักธรรมของพระพุทธศาสนาได้ถูกบิดเบือนจากหลักคำสอนเดิมของพระพุทธเจ้า มายึดติดกับรูปและวัตถุ หรือแม้ว่าเจตนาของจิตรกรภาพเขียน จะแฝงด้วยเจตนาร้าย พระสงฆ์ก็มิควรออกมาเดินต่อต้าน ประท้วง หรือการออกมาให้สัมภาษณ์กับทางโทรทัศน์ด้วยอารมณ์โทสะ (รายการเรื่องเล่าเช้านี้ วันที่ 10/10/2550) เนื่องจากในพระไตรปิฏกก็บ่งชัดอยู่แล้วว่า การกระทำดังกล่าว ไม่ใช่กิจของสงฆ์เลยแม้แต่น้อย
หรือการออกมาเดินขบวนครั้งนี้เป็นการเดือดเนื้อ ร้อนตัวของภิกษุลามก ที่นับวันจะเพิ่มขึ้นในสังคมไทย ???
ไม่มีใครตอบได้ หรือคำตอบนั้นก็อยู่ในใจของเราทุกคน …
ที่มาข้อมูล “ภิกษุลามก 10 ประการ” : หนังสือพิมพ์แนวหน้า
October 11th, 2007 at 12:28 am
ถ้าพระที่ไม่พอใจไม่ได้เปนอย่างงั้นก้อโอเคนะ ทำไมชอบคิดกันว่ามันจะทำให้คนอื่นคิดว่าบ้านเราเป็นบ้านป่าเมืองเถื่อนเพราะภาพวาดกันหล่ะเนี่ย คนที่มองภาพวาดแล้วตัดสินได้อย่างงั้นย่อมไม่สมควรแก่การเสพศิลปะแน่นอน ฝรั่งเค้ามีการวิเคราะห์ภาพเขียนเก่าๆเยอะแยะ ทำให้รู้ถึงยุคสมัยและวิถึชีวิตของยุคนั้น ก็ไม่น่าแปลกใจ ทำไมทั้งศิลปะและอีกหลายๆเรื่องประเทศไทยถึงยังไม่ไปไหนซะที
มายุ่งทางโลกกันจังเลยเนอะ
October 12th, 2007 at 2:47 am
ผมว่าเพราะมันไปแทงใจดำมากกว่า
ว่าแต่ อ.อนุพงษ์ แกสอนอยู่ที่ สจล. ไม่ใช่เหรอพี่ -_-”
(อาจารย์ภาควิชาวิจิตรศิลป์ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง )
แต่แกเป็นป.โท ที่ศิลปากร (นักศึกษาปริญญาโท ภาควิชาศิลปไทย คณะจิตรกรรมประติมากรรมและภาพพิมพ์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ) เอ๊ะหรือผมเข้าใจผิดเอง -_-”
มาเถียงต่อจากวันที่เมารั่วกันไป 555+
October 12th, 2007 at 12:55 pm
ยาววววววววว มากกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกก
October 27th, 2007 at 9:20 pm
เป็นภาพที่น่าสนใจมากครับพี่
ผมว่ามันโดนสังคมปัจจุบันดีออก